Epilepsi Nedir ?
Epilepsi, beyni etkileyen çeşitli nedenlere bağlı olarak bir grup sinir hücresi topluluğunun anormal deşarjı sonucu ortaya çıkan, yineleyici bilinç, motor ve duysal bozukluklardır.
Dünya üzerinde yaklaşık 50 milyon insan epilepsi ile yaşamaktadır. Epilepsi görülme sıklığı yaklaşık olarak %1’dir. Görülme sıklığı yaşa göre değişkenlik gösterir. Erken çocukluk döneminde daha sık görülürken, genç erişkin döneminde düşer ve 65 yaş üzerinde ikinci zirvesini yapar.
Nöbet tipleri ve sendromlar nelerdir ?
Epileptik nöbetler yapılan tetkikler sonucu beynin kaynaklandığı bölgesi dikkate alınarak sınıflandırılır. Parsiyel ve jeneralize nöbetler olarak ikiye ayrılır. Parsiyel nöbetler beynin bir kısmından başlarlar. Elektriksel deşarj ya o bölgede kalır ya da beynin diğer bölgelerine yayılma gösterir. Jeneralize nöbetler (tonik-klonik, absans, ve myoklonik gibi çeşitleri vardır) tüm beyne yayılırlar.
Parsiyel nöbet esnasında sadece o kas grubu etkilenir ve kontrol edilemeyen hareketler yapmaya başlar, bu olaydan başka hiçbir kas grubu etkilenmez.
Jeneralize nöbet esnasında bütün beyin etkilenir. Jeneralize nöbetin bir çeşidi jeneralize tonik-klonik nöbettir (grand-mal). Grand-mal nöbet geçiren bir kimse aniden şuurunu kaybeder ve yere düşer, kasları kasılır sonrada bütün vücudu sarsılmaya başlar, ağzından köpük gelebilir, dilini ısırabilir, idrar ve dışkısını kaçırabilir.
Başka bir jeneralize nöbet tipi dalma (absans, petit-mal) nöbeti olarak bilinenidir. Bu nöbet çok kısadır ki, hissedilmeden geçebilir. Absans nöbeti geçirenler, çevrelerine birkaç saniye anlamsız gözlerle baktıktan sonra yaptıkları işlerine devam ederler. El kol hareketi yoktur, kişi kısa bir zaman için şuurunu yitirmiştir.
Epilepsi nasıl teşhis edilir ?
EEG (Elektroensefalografi) , beyin hücrelerinin elektrik dengesini ve bozukluğun yerini gösterir.
BT (Bilgisayarlı tomografi) ve MR (magnetik rezonans) ise bu elektrik deşarjına sebep olan lezyonun ne olduğunu anlamaya yarar.
Epilepsi nasıl tedavi edilir ?
Epilepsi tedavisinde antiepileptik ilaçlar kullanılır. Bütün epilepsi hastalarının %30-40’ı antiepileptik ilaç tedavisine rağmen nöbet geçirmeye devam eder. Hekimler genellikle tek bir epilepsi ilacı ile tedaviye başlamayı tercih etmektedirler. Eğer bu ilaç nöbetleri yeterince kontrol altına alamıyorsa, o zaman ilaç değişimi yapılabilir veya ikinci bir ilaç eklenebilir.
Antiepileptik ilaç tedavisine yanıt vermeyen hastaların küçük bir kısmına cerrahi tedavi uygulanır. Cerrahi tedavi ile nöbetler ya tamamen ortadan kalkmakta, ya da nöbetlerin sıklık ve şiddetinde önemli derecede azalma sağlanmaktadır.
Kaynaklar:
Fast Facts, Epilepsy, Second Edition, by Martin J Brodie and Steven C Schachter, 2001 in this edition Health Pres Limited.
Essentials of Clinical Epilepsy, Alan Guberman J.Bruni, Second Edition, 1999 by Butterworth-Heinemann.
|